تاریخ آخرین بروزرسانی راهنمای روش برخورد با همسر معتاد: آبان ماه ۱۴۰۴
اگر فرصت خواندن متن را ندارید می توانید به وویس زیر با صدای مشاور متخصص مشاورکده دکتر مرضیه پیشکار گوش دهید:
زندگی در کنار کسی که با وابستگی به مواد مخدر دستوپنجه نرم میکند، همانند راه رفتن روی ریسمانی باریک است. از سویی نگران تندرستی و آینده او هستید و از سوی دیگر، هراس از نابودی زندگی مشترک، آرامش را از شما گرفته است. این راه دشوار، تنها زمانی به پایان خوب میرسد که با آگاهی و دانش کافی پیش بروید. درک درستروش برخورد با همسر معتاد نه تنها میتواند راه بهبودی را هموار کند، بلکه میتواند پیوندهای از هم گسسته رابطه را نیز دوباره برقرار کند.
شاید بارها از خود پرسیدهاید که چرا با وجود همه کوششهای شما، نتیجهای به دست نیامده است؟ پاسخ در شیوه برخورد شما نهفته است. وابستگی به مواد مخدر تنها یک دلبستگی جسمی نیست، بلکه یک زخم ژرف روانی است که به مراقبت و درمان ویژه نیاز دارد. در این راه دشوار، دریافت مشاوره اعتیاد برای وابستگی به مواد مخدر میتواند چراغ راه شما باشد و به شما نشان دهد که چگونه همسری پشتیبان باشید، بیآنکه خود را در این راه از دست بدهید.
فهرست مطالب
چرا یادگیری روش برخورد با همسر معتاد اهمیت دارد؟
اعتیاد، طوفانی است که یک خانه را درمینوردد و هر عضو خانواده را تنها و سرگشته بر جای میگذارد. در این میان، شما به عنوان همسر، در خط مقدم این نبرد ایستادهاید. هر نگاه و هر سخن شما میتواند نسیمی باشد برای آرامش، یا تندبادی برای ویرانی. یادگیری روش درست برخورد، نه یک تکنیک، که یک ضرورت انسانی است؛ زیرا اینجاست که درمییابید طرد کردن و حقیر شمردن او، تنها بر زخمهایش نمک میپاشد. اما زمانی که بتوانید او را با همه نواقص و شکستهاش بپذیرید و در آغوش بگیرید، آنگاه به پناهگاهی امن برای او تبدیل میشوید
این پذیرش، نقطه آغازِ هرگونه بهبودی است. وقتی شما رنجِ پنهان پشتِ اعتیاد را درک کنید، میفهمید که این بیماری، فریادی برای کمک است. با در آغوش کشیدن همسرتان بدون قضاوت، به او اثبات میکنید که هنوز هم انسانی دوستداشتنی و ارزشمند است. این حس امنیت و دیده شدن، قدرتمندترین دارویی است که میتواند او را به سوی نجات و بازسازی زندگی مشترکتان سوق دهد.
7روش موثر برای برخورد با همسر معتاد
در ادامه، هفت روش کاربردی را با هم مرور میکنیم که میتواند راهنمای شما در این سفر پرمخاطره باشد.
لیست روش های موثر برای برخورد با همسر معتاد
| آموزش دیدن درباره بیماری وابستگی به مواد مخدر |
| ارتباط سازنده و بدون سرزنش |
| تعیین مرزهای سالم و استوار |
| حمایت روانی بدون ایجاد زمینه برای ادامه مصرف |
| دلگرمی دادن به درمان و همراهی در راه |
| تمرکز بر نگهداری از تندرستی خودتان |
| مشورت گرفتن از کارشناسان |
آموزش دیدن درباره بیماری وابستگی به مواد مخدر
نخستین و مهمترین گام درروش برخورد با همسر معتاد، این است که بپذیرید وابستگی به مواد مخدر یک “بیماری” است، نه یک “کاستی اخلاقی”. هنگامی که درباره کارکرد وابستگی به مواد مخدر، اثر مواد مخدر بر مغز و برخوردهای برآمده از آن آموزش ببینید، دیگر خشم و داوری، جای خود را به “درک” و “همدلی” میدهد. شما درمییابید که بسیاری از برخوردهای رنجآور او، فرآورده این بیماری است و قصد آزار ندارد. این نگرش، سنگ بنای همه گامهای پسین است.
ارتباط سازنده و بدون سرزنش
صحبت کردن با یک فرد معناد بسیار مهم هست از جمله های مانند تو .. تو همیشه.. تو باعث شدی… جدا بپرهیزید . برای نمونه بگویید: “من هنگامی که مواد مخدر مصرف میکنی، بسیار نگران میشوم و احساس تنهایی میکنم.” اینگونه برخورد، از حالت یورش بیرون رفته و بر احساسات و نگرانیهای شما متمرکز میشود. این روش برخورد با همسر معتاد، در را به روی گفتوگو میگشاید، نه آنکه آن را برای همیشه ببندد.
تعیین مرزهای سالم و استوار
محبت به همسرتان به این معنا نیست که همه برخوردهایش را بپذیرید. تعیین مرز، یک روش برخورد با همسر معتاد برپایه محبت به خود و اوست. برای نمونه به او بگویید: “محبت من به تو پایانناپذیر است، اما نمیتوانم اجازه دهم مصرف مواد مخدر در خانه انجام شود” یا “من برای فراهم کردن پول مواد مخدر کمکی نمیکنم.” این مرزها باید روشن، خردپسند و همراه با پیامدهای مشخص باشند. این کار به او نشان میدهد که شما یک قربانی کنشپذیر نیستید.
مطالب مرتبط : علائم اعتیاد به شیشه در شوهر
حمایت روانی بدون ایجاد زمینه برای ادامه مصرف
هنگام برخورد با فرد معتاد، هوشمندانه این است که در مسیر بهبودی و ترک از او حمایت عاطفی کنید، اما هرگز بار پیامدهای ناخوشایند رفتارهایش را به دوش نکشید. به عبارت دیگر، باید تفاوت میان “پشتیبانی روانی” و “زمینهسازی برای مصرف” را درک کنید: پشتیبانی یعنی گفتن «من در این راه کنارت هستم»، در حالی که زمینهسازی ــ مثلاً با پرداخت بدهیهای ناشی از مصرف ــ اگرچه از روی دلسوزی صورت میگیرد، در نهایت بیماری اعتیاد را طولانیتر میکند و فرصت یادگیری از عواقب طبیعی رفتار را از فرد میگیرد.
دلگرمی دادن به درمان و همراهی در راه
فرد معتاد اغلب از درمان میترسد یا آن را انکار میکند. شما میتوانید با سخن گفتن درباره فواید درمان، شناساندن مراکز معتبرمشاوره برای وابستگی به مواد مخدر و حتی پیشنهاد همراهی در نخستین جلسه، این ترس را کم کنید. به او بفهمانید که کمک خواستن برای رهاسازی از وابستگی به مواد مخدر، نشانه شکست نیست، بلکه نشانه دلاوری و مهر به خود و خانواده است.
تمرکز بر نگهداری از تندرستی خودتان
شما نمیتوانید یک فنجان خالی را به کسی پیشکش کنید. زندگی در شرایط فشارزا میتواند شما را از پا درآورد. از این رو، بخشی ازروش برخورد با همسر معتاد این است که به خودتان برسید. ورزش کنید، با دوستان پشتیبان در پیوند باشید، برای خودتان زمان بگذارید و اگر نیاز است، از یک درمانگر برای خودتان کمک بگیرید. تندرستی شما، مهمترین سرمایه برای گذر از این توفان است.
مشورت گرفتن از مشاوران
هیچکس از شما انتظار ندارد که در این راه تنها باشید. گروههای پشتیبانی و جلسات مشاوره برای وابستگی به مواد مخدر میتوانند پناهگاه امنی برای شما باشند. حرف زدن با کسانی که شرایط یکسانی داشته است، به شما نیرو و امید میدهد و راهکارهای کاربردی در اختیارتان میگذارد.
به همین دلیل برای اینکه بتوانید سریع تر با مشاور ارتباط بگیرید می توانید از مشاوره آنلاین ما در مشاورکده استفاده نمایید.برای مشاوره روانشناسی آنلاین کلیک کنید.
بهترین روش برخورد با همسر معتاد از دید روانشناسی
از نگاه روانشناسی، کارآمدترین روش برخورد با همسر معتاد، آمیختهای از “استواری” و “مهربانی” است. نظریه “برانگیزاندن مثبت” در روانشناسی رفتارگرایی میگوید که هنگامی که همسرتان گامی هرچند کوچک به سوی بهبودی برمیدارد (برای نمونه یک روز مصرف نمیکند یا به یک جلسه راهنمایی میرود)، آن را دلگرم کنید. این دلگرمی میتواند یک سپاسگزاری ساده زبانی یا یک توجه کوچک باشد. این برخورد، انگیزه او برای ادامه راه را بیشتر میکند. در همان حال، باید در برابر برخوردهای زیانبارش استوار باشید. این آمیزش نیرومند، هم از شما پاسداری میکند و هم او را به سوی دگرگونی میراند تا به هدفتان نزدیک تر و آرمش بیشتر شوید…
مطالب مرتبط : ترک اعتیاد در منزل
روش برخورد با همسر معتاد وقتی حاضر درمان نیست
این شاید سختترین بخش داستان باشد. هنگامی که او هرگونه مشکل یا نیاز به درمان را انکار میکند، چه باید کرد؟ در این شرایط،روش برخورد با همسر معتاد بر پایه “انگیزهبخشی” میچرخد. به جای تهدید و فرماندادن، تلاش کنید انگیزههای درونی او را بیدار کنید. از آرزوهایش، از خاطرات گذشته تان سخن بگویید. از او بپرسید: “اگر یک روز از این مشکل رها شویم، دوست داری زندگیمان چگونه باشد؟” گاهی انجام یک “مداخله حرفهای” با یاری یک مشاوره اعتیاد به مواد مخدر نیز میتواند چشم او را بر روی واقعیت بگشاید
گاهی نیز بهترین روش برخورد با همسر معتاد وقتی که درمان را نمیپذیرد، این است که به جای تمرکز بر تغییر او، بر تغییر واکنشهای خودتان کار کنید. این کار به معنای کنار کشیدن نیست، بلکه به معنای هوشمندانهتر عمل کردن است. وقتی شما از نظر عاطفی از رفتارهای مخرب او فاصله بگیرید و وابستگی خود را به تصمیمهایش کم کنید، در واقع او را با پیامدهای طبیعی رفتارش تنها میگذارید.
بایدها و نبایدها در برخورد با همسر معتاد
| باید ها | نباید ها |
|---|---|
| شکیبا و واقعبین باشید | فریاد زدن و بیاحترامی کردن |
| از احساسات خود به نرمی سخن بگویید | او را با دیگران سنجیدن |
| مرزهای روشن تعیین کنید | پیامدهای تعیینشده را نادیده گرفتن |
| به دنبال مشاوره تخصصی باشید | خود را گناهکار دانستن |
| از خود مراقبت کنید | نقش ناجی را بازی کردن |
رفتارهایی که نباید با همسر معتاد انجام دهید
در ادامه به چند مورد از مهمترین موارد در رفتارهایی که نباید با همسر معتاد انجام دهید را اشاره می کنیم:
پنهانکاری و رازداری
وقتی شما اعتیاد همسرتان را مانند رازی تاریک در خود نگه میدارید، در واقع بار سنگینی از شرم و گناه را به دوش میکشید. این پنهانکاری نه تنها شما را از دریافت حمایت اطرافیان محروم میکند، بلکه ناخواسته به اعتیاد او مشروعیت میبخشد. مانند این است که شما دروغی بزرگ را برای حفظ آبروی او تداوم بخشید، در حالی که این کار تنها باعث میشود مشکل عمیقتر شده و درمان به تأخیر بیفتد.
قول و چانهزنی
دادن قولهای پیاپی و چانهزنی برای ترک اعتیاد، شبیه بازی دادن به یک کودک برای خوردن غذایش است. این رفتار نه تنها بیماری اعتیاد را جدی نمیگیرد، بلکه آن را به یک معامله و بازی تبدیل میکند. وقتی شما برای هر قدم کوچک قول پاداش میدهید، در واقع این پیام را میفرستید که اعتیاد یک مشکل قابل مذاکره است، نه یک بیماری جدی که نیاز به درمان تخصصی دارد.
تحقیر و برچسبزنی
صدا زدن همسرتان با القابی مانند “ضعیف” یا “بیاراده” دقیقاً مانند ریختن نمک روی زخم است. اعتیاد پیش از آنکه یک ضعف اخلاقی باشد، یک بیماری است و تحقیر کردن تنها عزتنفس او را که برای ترک به آن نیاز مبرم دارد، نابود میکند. به یاد داشته باشید که فرد معتاد خود قربانی این بیماری است و برچسبزنی تنها او را در این چرخه معیوب گرفتارتر میکند.
کنترل افراطی
جستوجوی وسایل، تعقیب کردن و بازجویی مداوم، نه تنها نتیجهبخش نیست، بلکه به یک جنگ قدرت فرسایشی تبدیل میشود. این رفتار شبیه آن است که شما نقش پلیس را بازی کنید و او نقش مجرم را. انرژی روانی شما را به شدت تحلیل میبرد. به جای کنترل بیرونی، بهتر است بر ایجاد انگیزه درونی در او تمرکز کنید.
مطالب مرتبط : شوهرم شیشه مصرف میکنه چیکار کنم
در پایان درباره روش برخورد با همسر معتاد بدانید :
عزیزم، تو در یک نبرد سخت تنها نیستی. این راه، راه دشواری است، ولی ناشدنی نیست. به خودت اجازه نده که در این راه غرق شوی. نفسهای ژرف بکش و به یاد داشته باش که تو تنها همسر او نیستی؛ تو یک انسان مستقل با نیازها و آرزوهای خودتی. بهترین پیشکشی که در این شرایط میتوانی به خودت و رابطهات بدهی، کمک گرفتن از یک مشاور است.مشاوره برای وابستگی به مواد مخدر میتواند نقش یک تسهیلگر را بازی کند و به تو نشان دهد که چگونه عاشقانه بجنگی، ولی هوشمندانه. از کمک خواستن نترس، زیرا این نشانه نیروی توست، نه ناتوانیات.
❓ سوالات متداولی که از مشاورکده می پرسید :
❓ آیا من گناهکار وابستگی همسرم به مواد مخدر هستم؟
خیر. وابستگی به مواد مخدر یک بیماری پیچیده است و ریشههای آن به عوامل بسیاری از جمله وراثت، محیط، تجربههای گذشته و تندرستی روان فرد بازمیگردد. شما باعث وابستگی همسرتان به مواد مخدر نشدهاید.
❓ اگر همسرم قول میدهد ولی دوباره به مصرف مواد مخدر بازمیگردد، چه کنم؟
بازگشت بخشی از فرآیند بهبودی بیماری وابستگی به مواد مخدر است. این به معنای شکست نیست. در این شرایط، به جای سرزنش، او را به ادامه راه درمان و واکاوی دلایل بازگشت دلگرم کنید. شکیبایی و پشتیبانی شما در این لحظات بسیار سرنوشتساز است.
❓ چگونه میتوانم به فرزندانمان در این شرایط کمک کنم؟
با آنها با زبان ساده و سازگار با سنشان سخن بگویید. به آنها اطمینان خاطر بدهید که این مشکل گناه آنها نیست و آنها در امان هستند. آفرینش یک محیط پایدار و سرشار از مهر برای فرزندان و اگر شدنی باشد، دریافت راهنمایی برای آنها بسیار مهم است.
❓ آیا رهاسازی از وابستگی به مواد مخدر در خانه شدنی است؟
برای رهاسازی جسمی مواد مخدر، باید حتماً زیر نگرش پزشک و در مراکز ترک اعتیاد انجام شود، زیرا رهاسازی ناگهانی برخی مواد مخدر میتواند خطرهای جانی داشته باشد. هرگز نکوشید این گام را به تنهایی مدیریت کنید.
